W skrócie
- Masz dwa terminy: do 6 miesięcy dla pracodawców i osób kierujących, do 12 miesięcy dla pozostałych stanowisk.
- Termin licz od rozpoczęcia pracy na konkretnym stanowisku, nie od badań, podpisania umowy ani końca instruktażu.
- Zwolnienie jest możliwe przy aktualnym zaświadczeniu z innego pracodawcy lub równoważnym programowo szkoleniu.
Kiedy zrobić pierwsze szkolenie okresowe BHP
Obowiązek szkoleń wynika z art. 237³ Kodeksu pracy oraz z rozporządzenia w sprawie szkolenia w dziedzinie BHP (tekst dostępny w ISAP: Rozporządzenie w sprawie szkolenia w dziedzinie BHP). Pierwsze szkolenie okresowe przeprowadza się:
- w terminie do 6 miesięcy – dla pracodawców i innych osób kierujących pracownikami (np. kierowników, mistrzów, brygadzistów),
- w terminie do 12 miesięcy – dla pozostałych stanowisk objętych obowiązkiem okresowych.
Termin licz od dnia rozpoczęcia pracy na danym stanowisku. Takie wyjaśnienie znajdziesz także w materiałach PIP: Państwowa Inspekcja Pracy – Szkolenia bhp.
Jak policzyć termin – 3 kroki
Krok 1. Ustal grupę stanowiska
Czy to osoba kierująca pracownikami (6 miesięcy), czy pozostałe stanowiska (12 miesięcy)? Decyduje rzeczywisty zakres obowiązków i nadzoru, nie sama nazwa etatu.
Krok 2. Ustal punkt startowy
Za datę początkową przyjmij rozpoczęcie pracy na konkretnym stanowisku. Nie zastępuj jej datą badań, podpisania umowy czy końca instruktażu.
Krok 3. Zablokuj termin w kalendarzu
Wyznacz datę graniczną (6 lub 12 miesięcy od startu) i ustaw przypomnienia, np. na 60 i 30 dni przed upływem. Przy zmianie stanowiska przelicz termin na nowo.
Zwolnienie z pierwszego szkolenia okresowego – kiedy możliwe
Rozporządzenie dopuszcza zwolnienie, jeśli pracownik w wymaganym okresie:
PIP potwierdza te zasady i wyjaśnia szczegóły: PIP: kiedy szkolenie okresowe nie jest wymagane.
Wyjątek dla biura: kiedy szkolenie okresowe może nie być wymagane
Dla stanowisk administracyjno-biurowych Kodeks pracy przewiduje możliwość braku szkoleń okresowych, jeżeli spełnione są określone warunki (m.in. związane z kategorią ryzyka pracodawcy i wynikiem oceny ryzyka). Jeżeli kategoria ryzyka wzrośnie lub ocena ryzyka wykaże potrzebę szkolenia, trzeba je przeprowadzić w terminie nie dłuższym niż 6 miesięcy od tych zdarzeń. Szczegóły i przykłady znajdziesz w materiałach PIP: PIP – kiedy szkolenie okresowe nie jest wymagane.
Awans lub zmiana stanowiska – jak liczyć od nowa
- Przejście na stanowisko kierownicze – uruchamia okno 6 miesięcy.
- Przejście na stanowisko w innej grupie (np. biuro → robotnicze) – uruchamia okno 12 miesięcy.
- Aktualne, właściwe programowo zaświadczenie może zwolnić z pierwszego szkolenia w nowej roli – sprawdź zakres programu.
Dokumenty i rejestr: co musisz mieć
- Program szkolenia odpowiedni dla grupy stanowisk i forma dopuszczona przepisami (instruktaż, kurs, seminarium, samokształcenie kierowane).
- Egzamin kończący szkolenie i zaświadczenie o ukończeniu. PIP podaje, że zaświadczenia przechowuje się w części B akt osobowych: PIP – Szkolenia bhp.
- Rejestr terminów z datą startową (rozpoczęcie pracy na stanowisku), datą graniczną 6/12 miesięcy, informacją o ewentualnym zwolnieniu i terminem kolejnego okresowego.
FAQ
Od kiedy liczyć termin – od daty umowy czy od rozpoczęcia pracy?
Od rozpoczęcia pracy na danym stanowisku. Ta data jest punktem wyjścia dla okna 6 lub 12 miesięcy (zob. rozporządzenie oraz omówienia PIP).
Czy można zrobić pierwsze szkolenie okresowe wcześniej?
Tak, byle program i forma odpowiadały grupie stanowisk. Zaplanuj kolejne szkolenie od daty odbycia okresowego, zgodnie z częstotliwością dla tej grupy.
Czy szkolenie bhp odbywa się w czasie pracy?
PIP wskazuje, że szkolenia bhp odbywają się w czasie pracy i na koszt pracodawcy. Szkolenie poza normalnymi godzinami pracy traktuje się jak godziny nadliczbowe.
Co zrobić teraz
Sprawdź, kto wchodzi w 6-, a kto w 12-miesięczne okno liczone od rozpoczęcia pracy na stanowisku. Zbierz zaświadczenia i oceń, kogo można zwolnić na podstawie programu. Dla stanowisk biurowych potwierdź, czy spełniacie warunki kodeksowego wyłączenia. Zarezerwuj terminy szkoleń i uzupełnij rejestr, dołączając zaświadczenia do akt osobowych. W razie wątpliwości porównaj własne warunki pracy z materiałami PIP i treścią rozporządzenia w ISAP.
