Tak. Jeśli pracownik poprosi, pracodawca ma obowiązek wyposażyć stanowisko z monitorem w podnóżek. Wynika to z przepisów BHP dotyczących stanowisk wyposażonych w monitory ekranowe po nowelizacji z 2023 r.
Co w praktyce oznacza "na życzenie"
Przepis nie wskazuje dodatkowych warunków poza samą prośbą pracownika. W praktyce wystarcza więc zgłoszenie potrzeby, a obowiązek dotyczy stanowisk objętych rozporządzeniem o monitorach ekranowych. Gdy w grę wchodzą systemy przenośne używane sporadycznie na danym stanowisku, warto zweryfikować, czy rozporządzenie w ogóle ma zastosowanie do tak zorganizowanej pracy.
Najpierw ustaw krzesło i biurko, potem dodaj podnóżek
Podnóżek nie zastępuje regulacji krzesła i wysokości blatu, tylko je uzupełnia. Dobrą praktyką jest najpierw poprawnie wyregulować krzesło i układ pracy, a dopiero potem dobrać podnóżek, aby stopy miały stabilne podparcie bez podnoszenia barków czy zapadania się miednicy. Pomaga w tym przegląd kryteriów siedziska i oparcia, opisany w naszym rankingu kryteriów ergonomicznego krzesła biurowego.
Jak dobrać podnóżek: wymagania użytkowe w praktyce
Rozporządzenie nie narzuca parametrów podnóżka, dlatego dobór to decyzja organizacyjna. W praktyce sprawdzają się rozwiązania, które:
- umożliwiają regulację wysokości i kąta nachylenia, aby dopasować podparcie do ustawienia krzesła i biurka,
- zapewniają stabilność i powierzchnię antypoślizgową, aby stopy nie zsuwały się podczas pracy,
- mają łatwą w czyszczeniu powierzchnię oraz solidną konstrukcję do pracy codziennej,
- pozwalają na szybkie dostosowanie przez użytkownika bez użycia narzędzi.
Warto też uwzględnić rodzaj obuwia używanego w firmie, częstą zmianę użytkowników danego biurka oraz miejsce przechowywania podnóżków zapasowych.
Obieg wniosku i odpowiedzialność HR
Najczęstszy błąd to nieformalne zgłoszenie i brak śladu w systemie, co opóźnia zakup lub utrudnia rozliczenie. Dobrą praktyką jest prosty, jednokanałowy obieg: pracownik składa wniosek, HR lub BHP ocenia ergonomię stanowiska i zleca zakup, a zespół administracyjny wydaje podnóżek i odnotowuje wdrożenie. W dokumentacji oceny warunków pracy można krótko zapisać, że na stanowisku zastosowano podnóżek jako środek ograniczający obciążenie układu mięśniowo-szkieletowego.
Gdzie zachować ostrożność
Zakres obowiązku dotyczy stanowisk objętych przepisami o monitorach ekranowych. Jeśli dana osoba korzysta z laptopa okazjonalnie i nie ma stałego stanowiska pracy, trzeba zweryfikować, czy rozporządzenie znajduje zastosowanie do takiej organizacji pracy. W razie wątpliwości co do konfiguracji stanowiska lub powtarzających się dolegliwości pracownika warto skonsultować ocenę ergonomii z BHP lub medycyną pracy.
Checklista: szybka ścieżka zapewnienia podnóżka
- Przyjmij zgłoszenie pracownika jednym kanałem (np. e-mail lub formularz).
- Sprawdź, czy stanowisko podlega przepisom o monitorach ekranowych.
- Skoryguj ustawienia krzesła, biurka i monitora, następnie dobierz podnóżek.
- Wybierz model z regulacją i stabilnym podparciem, zgodny z warunkami biura.
- Zamów, wydaj i pomóż w ustawieniu podnóżka na stanowisku.
- Odnotuj wdrożenie w dokumentacji oceny warunków pracy i poinformuj pracownika, jak regulować podparcie.
FAQ
Czy można odmówić, jeśli krzesło jest ergonomiczne?
Przepis wskazuje obowiązek wyposażenia stanowiska w podnóżek na życzenie pracownika. W praktyce warto połączyć to z korektą ustawień krzesła i blatu, tak aby podnóżek był dodatkiem, a nie protezą źle ustawionego stanowiska.
Czy potrzeba zaświadczenia lekarskiego?
Przepis nie wymienia wymogu zaświadczenia. W praktyce wystarcza wniosek pracownika, a dobór podnóżka wynika z oceny ergonomii konkretnego stanowiska.
Czy jeden podnóżek może krążyć między osobami?
Może, jeśli użytkownicy pracują rotacyjnie przy tym samym biurku i akcesorium daje się szybko wyregulować. Dla stałych stanowisk lepszym rozwiązaniem jest przypisanie podnóżka do pracownika.
Czy dotyczy to także pracy zdalnej?
To zależy od organizacji stanowiska i tego, czy spełnia kryteria rozporządzenia. W praktyce należy zweryfikować, czy dane stanowisko pracy z monitorem ekranowym jest wyodrębnione i użytkowane w wymaganym wymiarze.
Podstawa prawna
Rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe, zmienione 18 października 2023 r. (Dz.U. poz. 2367). W informacjach urzędowych wskazano wprost, że na życzenie pracownika stanowisko pracy należy wyposażyć w podnóżek.